KOLOREKTAL KANSER’İN 40- 50 YAŞTAN SONRA GÖRÜLME SIKLIĞI ARTIYOR!

Osmaniye İl Sağlık Müdürlüğü tarafından Mart Ayı Kolorektal Kanser Farkındalık Ayı dolayısıyla açıklama yapıldı. Yapılan açıklama şöyle: “Kolorektal kanserler dünyada ve ülkemizde yaygın görülen kanser türleri arasında yer almaktadır. Türkiye Birleşik Veri Tabanına göre, ülkemizde bu kanser türleri hem erkeklerde hem de kadınlarda 3. sırada yer almaktadır. 40 yaşın altında kolorektal kanser nadirken, 40- 50 yaştan sonra görülme sıklığı artmaya başlamaktadır.Kolorektal kanser vakalarının yüzde 85’i 50 yaş ve üzerindedir.Erken evrede teşhis edildiğinde büyük ölçüde tedavi edilebilir bir hastalık olan kolorektal kanserde tarama programlarının uygulanması ile söz konusu hastalığın morbidite ve mortalitesi üzerinde çok olumlu kazanımlar sağlandığı yapılan bir çok çalışma ile ortaya konmuştur. Kolorektal kanserlerin taranmasındaki temel amaç; ülke çapında oluşturulan ulusal bir tarama programını hedef popülasyona uygulayarak kolorektal patolojileri henüz premalign veya erken evrede tespit etmenin yanı sıra etkin ve basit tedavi yöntemleriyle invazif kanser sıklığı ile buna bağlı morbidite ve mortaliteyi azaltmaktır. Bu yolla olası karmaşık ve pahalı tedavi gereksinimlerinin de önlenmesi hedeflenmektedir. Ülkemizde de Kolorektal Kanser Taraması Ulusal Standartları belirlenerek uygulamaya konulmuştur. 50- 70 yaş arasındaki kadın ve erkek nüfusa Toplum Sağlığı Merkezlerine bağlı olarak faaliyet göstermekte olan Kanser Erken Teşhis, Tarama ve Eğitim Merkezleri, Sağlıklı Hayat Merkezleri ve Aile Sağlığı Merkezlerinde gaitada gizli kan kiti yardımıyla hızlı, pratik ve güvenilir bir şekilde 2 yılda bir ücretsiz olarak tarama yapılmaktadır. Tarama kapsamında bu yaş grubundaki kişilere ayrıca 10 yılda bir kolonoskopi yapılması önerilmektedir. Tarama sonucunda Gaitada Gizli Kan Testi pozitif olan kişiler ileri tetkik amacıyla ikinci/ üçüncü basamak sağlık kuruluşlarına yönlendirilmektedir. Kolorektal Kanser Belirtileri Enfeksiyon, hemoroid, irritabl bağırsak sendromu veya inflamatuar bağırsak hastalığında da sıklıkla izlenebilen aşağıdaki belirtiler, kolorektal kanserin habercisi olabilmektedir; -Bağırsak alışkanlıklarında ishal- kabızlık gibi değişikliklerin meydana gelmesi ve bu değişikliklerin birkaç günden uzun sürmesi -Bağırsakta tam boşalmama hissi – Parlak ya da koyu kırmızı kanla karakterize rektal kanama -Dışkının koyu kahverengi veya siyah görünmesine neden olabilecek kanın varlığı -Karında şişkinlik, kramp tarzında ağrı veya gaz şikayeti -Bilinen bir neden olmaksızın kilo kaybı -Güçsüzlük ve yorgunluk Kolorektal Kanser Tanısı Diğer bazı kanserlerde olduğu gibi kolon kanserleri de genellikle iyice büyüyene kadar belirti vermezler. Bu sebeple amaç; daha belirti vermezken tümörü ortaya koymak olmalıdır. Belirtiler gelişmeden önce bir kişinin kanser için taranması, poliplerin ve kanserin erken tanınmasında yardımcı olur. Poliplerin erkenden tanınıp çıkartılması kolorektal kanser gelişimini önleyebilir. Erken tanı konulduğunda kolorektal kanserin tedavisi de daha etkin olabilmektedir. Bu nedenle, genel olarak 50 yaş üstü kişilerde taramaya başlanmalı, kolorektal kanser için artmış riski olan kişilerde ise tarama programına daha erken yaşlarda başlanmalıdır. Dışkıda gizli kan saptanıp kolonoskopi yapılan kişilerde henüz kanserleşmemiş polip halindeki tümörler tespit edilerek kanser gelişmesi önlenebildiği gibi kanser gelişmiş olan olgularda da erken teşhis ile yaşam süresi ve kalitesi artmaktadır. Kolorektal Kanser Tedavisi Kolorektal kanserde cerrahi, ilaç tedavisi (kemoterapi) ve ışın tedavisi (radyoterapi) gibi farklı tedavi seçenekleri uygulanmaktadır. Kolorektal Kanser Korunma Stratejileri Kolorektal kanseri önlemek için atılması gereken en önemli adımlardan biri tarama programı olmakla birlikte, aşağıdaki sağlıklı yaşam davranışlarını uygulamak da diğer birçok kanserden olduğu gibi kolorektal kanserlerden korunmada önemlidir: – Sağlıklı kiloda olmak ve bunu sürdürmek -Kırmızı ve işlenmiş et tüketimini sınırlandırmak ve daha fazla taze sebze, meyve ve tam tahıl ürünü tüketmek -Posa içeriği yüksek besinlerin tüketimini artırmak (Posa içeriği en yüksek besinler sırasıyla kuru baklagiller, tahıllar ve sebze- meyvelerdir). -Günde 30- 60 dakika orta düzeyde fiziksel aktivite yapmak (tempolu yürüyüş, bisiklete binmek gibi) -Sigara ve alkol kullanmamak Erken Teşhis, kanser türlerinin hepsinde büyük önem arz ettiğinden özellikle 50 yaş üstü vatandaşlarımızı Gaitada gizli kan testini yaptırmak üzere Kanser Erken Teşhis, Tarama ve Eğitim Merkezleri, Sağlıklı Hayat Merkezleri ve Aile Sağlığı Merkezlerine davet ediyoruz.” HÜMEYRA BÜYÜKYOZGAT